Introductie

Op 19 mei 2025 bereikten het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie een principeakkoord over een langverwachte versoepeling van de handelsregels voor dierlijke en plantaardige producten. De zogeheten SPS-overeenkomst (Sanitary and Phytosanitary) heeft als doel om de huidige handelsbarrières drastisch te verlagen door het schrappen van verplichte fytosanitaire certificering en fysieke grenscontroles voor bepaalde goederenstromen. Als het Britse parlement met de SPS-overeenkomst tussen de EU en het VK instemt, dan is ze een feit. Wanneer dit gaat gebeuren is nog niet duidelijk. De SPS-overeenkomst moet nog verder worden uitgewerkt en vervolgens moeten de afspraken en nieuwe regels worden geïmplementeerd.

Wat houdt de overeenkomst in?

De SPS-overeenkomst richt zich op voedselveiligheid, diergezondheid en plantgezondheid — drie cruciale aspecten van internationale handel in landbouwproducten. Sinds de Brexit werden bedrijven geconfronteerd met complexe papierstromen en vertragingen aan de grens, onder andere door de noodzaak van fytosanitaire certificaten en inspecties. Met de nieuwe deal wordt het volgende verwacht: - Afschaffing van verplichte fytosanitaire certificaten voor een groot deel van de goederen. - Beëindiging van systematische grenscontroles, tenzij er sprake is van verhoogd risico. - Snellere doorvoer van goederen, minder administratieve lasten en lagere kosten. - Gedeelde standaarden en wederzijdse erkenning op basis van een nieuw opgesteld SPS-protocol.

Waarom is dit belangrijk voor bedrijven?

Voor sectoren als voedselproductie, tuinbouw, retail en logistiek betekent deze overeenkomst een belangrijke stap richting voorspelbaarheid en kostenverlaging. Leveringsketens worden weer efficiënter, en de drempel voor export naar het VK — of import vanuit het VK — wordt lager. Kleine en middelgrote ondernemingen, die onevenredig hard zijn geraakt door de Brexit-regels, zullen hier vooral van profiteren.

Timing en implementatie

Hoewel het om een principeakkoord gaat, wordt verwacht dat de regeling in de tweede helft van 2025 stapsgewijs zal worden ingevoerd. Voorafgaand hieraan volgen nog parlementaire goedkeuringen, technische afstemming en praktische voorbereidingen bij douane-autoriteiten en inspectiediensten aan beide zijden van het Kanaal.

Kanttekeningen en aandachtspunten

- De regeling geldt (vooralsnog) niet voor alle producten: sommige categorieën blijven onder strengere controle. - Bedrijven moeten alert blijven op de precieze voorwaarden en uitzonderingen. - Traceerbaarheid, etikettering en exportdocumentatie blijven ook na deze deal van belang.

Conclusie

De SPS-overeenkomst is goed nieuws voor ondernemers die handelen met het VK. Het herstelt een deel van de soepelheid die verloren ging na de Brexit en laat zien dat pragmatische samenwerking tussen het VK en de EU mogelijk is — en noodzakelijk blijft. Wie actief is in handel met het VK doet er goed aan deze ontwikkelingen nauwlettend te volgen en zich voor te bereiden op de verwachte versoepelingen.   Bron: UK and EU agree food standards deal to cut trade red tape (Reuters, 19 mei 2025) https://www.reuters.com/world/uk/uk-eu-agree-food-standards-deal-cut-trade-red-tape-2025-05-19/